Vertrouwenscrisis tussen boeren en kabinet zegt burgemeester Verhulst van Ede

07 aug 2022, 16:54 • Nieuws

Chris Ouboter

Er is een stevige vertrouwenscrisis tussen boeren en kabinet zegt burgemeester René Verhulst in Dagblad Trouw

“Ik stond bepaald niet te kijken van de uitspraak van Remkes afgelopen vrijdag tijdens het overleg van het kabinet met LTO, zegt burgemeester René Verhulst tijdens het interview vandaag in Dagblad Trouw, er heerst tussen boeren en kabinet een stevige vertrouwenscrisis, die ‘dieper zit dan de huidige stikstof discussie' ”. “Er is zeker sprake van een vertrouwenscrisis, dat is een juiste constatering. Hier op het platteland hebben veel mensen – terecht of onterecht – al jaren het gevoel dat zij altijd de sigaar zijn.”

De gesprekken worden volgens Verhulst gehinderd door een gebrek aan inlevingsvermogen bij het kabinet. De ministers zouden zich volgens hem onvoldoende bewust zijn van de gevoelens van achterstelling die op het platteland leven, en van de rol die Randstedelingen spelen in het versterken van die gevoelens. Daardoor gaan de agrarische hakken diep in het zand. De kloof tussen stad en zeg platteland is zo diep dat je voorlopig geen oplossing vindt voor de stikstof crisis, zegt René Verhulst, de sleutel ligt volgens hem in de regio.

“De dominantie van de stad over het platteland bestaat al van oudsher”, zegt Verhulst. “Windmolens? Die zet je gewoon in de polder neer, en niet op het Amsterdamse IJburg. En wie moeten er inleveren om de stikstof crisis te beteugelen? Wij weer. We worden weer net zo uitgemolken als in de middeleeuwen, toen het platteland een zoutbelasting moest betalen aan de stedelingen. Zo wordt dat tenminste gevoeld.”

Gevraagd door interviewer Merijn van Nuland naar de juistheid van al die claims, moet Verhulst toegeven dat ze ‘niet altijd worden gestaafd door feiten’, en dat sommige standpunten zelfs ‘meer gevoel dan werkelijkheid’ bevatten. Maar dat gevoel, daar gaat het hem juist om. “Besef het, leg uit dat het zo is. Want het is geen calimero-gevoel, de kloof tussen stad en platteland is eeuwenlang geworteld.” Om de kloof te overbruggen, zouden regio’s volgens Verhulst een grotere rol moeten spelen in het gesprek tussen burgers en politiek. Het verbaast hem dat vertegenwoordigers van provincies en regionale samenwerkingsverbanden niet bij Remkes aan tafel zitten. Dat is een gemiste kans, omdat de regio’s een stuk dichter bij de boeren staan dan Den Haag.

En ja, zijn eigen regio FoodValley wil best aanschuiven bij Remkes, al mag het ook een ander gebied zijn. Een regio als de zijne zou volgens Verhulst kunnen dienen als een proefboerderij, waarbij je in goed overleg bijvoorbeeld experimenteert met innovaties zoals stikstofarme stalvloeren en luchtwassers. “Ga eens op regioniveau met elkaar praten. Waar bespaar je stikstofuitstoot? Waar creëer je stikstofruimte? En wat helpt er nou niet?”

Heeft Foodvalley dan bewezen een voorloper te zijn in het reduceren van stikstofuitstoot? Nee, moet Verhulst bekennen. Hoewel stikstofreductie al een tijdje een papieren doelstelling is in het samenwerkingsprogramma, blijkt de totale uitstoot in de regio de afgelopen jaren niet af- maar juist toegenomen. En datzelfde geldt voor Verhulsts eigen gemeente Ede. Het aantal agrarische bedrijven nam wel af, maar de schaalvergroting van de overblijvers bleek nog sterker.

Is dat de boer aan te wrijven? Verhulst vindt van niet. “Veel boeren willen wel een stikstofarme vloer om de uitstoot te verminderen, maar worden door de bank gedwongen om dan ook meer koeien te nemen. Als ze niet van 120 naar 200 koeien opschalen, krijgen ze geen lening. Dat extra vee wordt de boer verweten. Die denkt: ik krijg weer eens de schuld.”

Interviewer Merijn van Nuland van Dagblad Trouw.